REPORTAGE  
New Security Magazine 161 – maart 2022

Recente branden op schepen tonen grootste veiligheidsprobleem voor scheepvaart

Hoewel de verliezen in de scheepvaart de afgelopen tien jaar gehalveerd werden, blijven scheepsbranden een van de grootste veiligheidsproblemen voor deze sector. Dat bleek deze week, na de incidenten met voertuigtransportschip Felicity Ace dat in de Atlantische Oceaan in brand vloog terwijl het duizenden auto’s vervoerde, en de dodelijke brand op de passagiersveerboot Euroferry Olympia voor de kust van Griekenland.

De twee recente incidenten zijn de voorlopige eindstations van een lange reeks opmerkelijke recente incidenten. In recente jaren zagen we eerder het RoRo-vrachtschip de Grande America zinken nadat zijn lading voertuigen en containers in maart 2019 in brand was gevlogen. In juni 2020 duurde een uitslaande brand op het autoschip Höegh Xiamen acht dagen voordat het werd geblust, terwijl de RoRo-passagiersveerboot Cruise Bonaria ook te lijden had onder een brand.

Boeiende analyse van rapport Allianz

New Security kon de cijfers uit het jaarlijkse Safety & Shipping Review-rapport van Allianz Global Corporate & Specialty (AGCS) inkijken en daaruit komen toch enkele opmerkelijke bevindingen naar boven. Zo blijkt het aantal branden aan boord van grote schepen de laatste jaren aanzienlijk toegenomen, wat toch in schril contrast staat met de verwachtingen op dat vlak. Alleen al in 2019 was er een recordaantal van 40 ladinggerelateerde brandincidenten, of één per 10 dagen. In 10 gevallen resulteerde dat ook in een totaal verlies van de lading, wat wereldwijd een aandeel van ongeveer één op de vijf vertegenwoordigt in de oorzaken van de totale verliezen betekent. Met andere woorden: als een lading reddeloos verloren ging, was in 20% van de gevallen een brand de oorzaak. In het geval van totaal verlies van het schip, was brand goed voor 11% van de oorzaken naast stranding, vergaan en schipbreuk.

“Voertuigtransport vormt specifiek risico”

Ook kapitein Rahul Khanna, Global Head of Marine Risk Consulting bij AGCS beaamt de brandveiligheidsproblemen: “De scheepvaartsector heeft de veiligheid de afgelopen tien jaar aanzienlijk zien verbeteren, het aantal totale verliezen ligt nu op een recordlaagte. Branden op autoschepen, Roll-on/Roll-off veerboten (RoRo’s), containerschepen en andere schepen blijven daarentegen echter één van de grootste zorgen. Met name RoRo- en autoschepen worden meer dan andere schepen, blootgesteld aan brand- en stabiliteitsproblemen, en vereisen extra nadruk op risicobeheer. De oorzaak daarvan is duidelijk: om het vervoer van auto’s te faciliteren zijn de interne ruimtes niet in aparte secties verdeeld zoals bij andere vrachtschepen. Het ontbreken van interne schotten kan een negatief effect hebben op de brandveiligheid en een kleine brand in één voertuig of batterij kan zeer snel uit de hand lopen. De voertuigen zijn bovendien niet makkelijk toegankelijk zodra het laden is voltooid. De grote hoeveelheid lucht in de open laaddekken zorgt voor een voortdurende toevoer van zuurstof in geval van brand. ”

Batterijen en chemicaliën vergen aparte benadering

Containerschipbranden beginnen vaak in containers, die het gevolg kunnen zijn van het niet of verkeerd aangeven van gevaarlijke ladingen, zoals chemicaliën en batterijen. Wanneer ze verkeerd worden aangegeven, kunnen ze verkeerd worden verpakt en aan boord gestouwd, wat tot ontbranding kan leiden en/of detectie en brandbestrijding kan bemoeilijken. Hoe groter het aantal containers aan boord, hoe groter de kans dat ten minste één ervan ontbrandt en een brand veroorzaakt, en hoe moeilijker het is die brand onder controle te krijgen en te blussen. Een andere factor is de branddetectie- en brandbestrijdingscapaciteit in verhouding tot de grootte van het schip. Schepen worden elk jaar groter en bij grote incidenten is gebleken dat branden gemakkelijk uit de hand kunnen lopen en ertoe kunnen leiden dat de bemanning het schip om veiligheidsredenen verlaat, waardoor de omvang van het uiteindelijke verlies toeneemt.