REPORTAGE
New Security Magazine 160 – november 2021
Fichet Group ontwerpt explosiewerende veiligheidsramen voor Totalenergies Raffinaderij Antwerpen
Totalenergies en de haven van Antwerpen hebben samen al een lange geschiedenis die teruggaat tot kort na de Tweede Wereldoorlog. De petroleumraffinaderij van vandaag is niet meer te vergelijken met die van 75 jaar geleden; En we hebben het dan niet alleen over de productie, maar aspecten als energie-efficiëntie en veiligheid krijgen nu veel meer aandacht. In een omgeving waar explosie- en brandgevaar nooit volledig uit te sluiten zijn, worden op dit vlak bijzonder hoge eisen gesteld. Op het vlak van veiligheid is Fichet Security Solutions Belgium een gewaardeerde partner.
We moeten terugkeren naar 1949 om de eerste sporen van Totalenergies in de Antwerpse haven terug te vinden, toen nog onder de naam Sociéte Industrielle Belge des Pétroles. Twee jaar later wordt de eerste raffinaderij opgestart met een distillatiecapaciteit van 30.000 vaten per dag. Een eerste mijlpaal vormt 1967 door de uitbreiding met een volledig nieuwe raffinaderij waardoor de productiecapaciteit op 300.000 vaten per dag wordt gebracht. “Daarna volgen nog verschillende investeringen en uitbreidingen waarbij de voorlopige piek in de periode 2004-2013 ligt”, vertelt Johan Jansen, verantwoordelijke grote projecten bij TRA (Totalenergies Raffinaderij Antwerpen). “Denk maar aan een nieuwe ontzwavelingseenheid, investeringen om de milieu-impact te verkleinen door o.m. de uitstoot van klein stof en zwavel te beperken en het Optara-project. In 2013 komen de drie Totalenergies-bedrijven – Totalenergies Raffinaderij Antwerpen, Totalenergies Olefins Antwerp en Totalenergies Polymers Antwerp – samen in één gezamenlijk platform voor raffinage en chemie waarin we samen instaan voor het verhaal van aardolie en plastics.”
Uitdagingen
“Vandaag zijn we een van de grootste raffinaderijen van Europa. Dit stelt ons voor heel wat uitdagingen, want de evolutie binnen ons sector gaat snel. Ook milieutechnisch en veiligheidstechnisch ligt de lat altijd maar hoger. Na een explosie in een raffinaderij in Texas in 2005 met 15 doden en 180 gewonden, zijn er onmiddellijk minimumafstanden gedefinieerd tussen de productie-installaties en tijdelijke gebouwen, bijvoorbeeld voor constructiewerken of voor turnarounds. Bovendien werden er computermodellen ontwikkeld om bepaalde parameters zoals drukgolven bij ontploffingen, en warmtestraling bij branden, te berekenen. Hieruit bleek dat de oude en algemeen aanvaarde gewoonte om, medewerkers dicht bij de productie-installaties te huisvesten, om snelle interventies mogelijk te maken, niet meer aangewezen was.”
“Totalenergies heeft dan een meerjarenplan uitgewerkt om de lokale gebouwen voor productie-en onderhoudsmedewerkers te vervangen door hiervoor speciaal ontworpen explosiebestendige constructies, met gewapende betonnen muren tot ongeveer 30 cm dik. Iedereen herinnert zich nog wel de verwoestende kracht van de ontploffing in 2020 van zo’n 2750 ton ammoniumnitraat in de haven van Beiroet, gelukkig van een hele andere ordegrootte dan de situaties bij Totalenergies en vergelijkbare bedrijven. In 2014 werd begonnen met de constructie van een eerste explosiebestendig operatorgebouw, in het kader van een groot investerings-en uitbreidingsproject op Naftacracker 3.”
Dynamische berekeningen
Het tweede gebouw dat onder handen werd genomen, was dat voor Business Team C. “Het gebouw werd door het studiebureau SBE berekend op het mogelijke gevaar dat van de dichtstbijzijnde installatie kon uitgaan”, legt Ernest Gils, projectingenieur gebouwen bij Totalenergies Raffinaderij Antwerpen, uit. “Hierbij werd uitgegaan van dynamische berekeningen, wat leidt tot accuratere oplossingen dan bij de klassiek toegepaste statische berekeningen. Voor de overdruk betekent dit bestand tegen 320 mbar op de zijgevels en 750 mbar op de frontale gevel en voor de brandlast (flash fire) per seconde 100 kW/m2 en een brandweerstand van 1 uur. De oplossing ligt eigenlijk voor de hand: een bunker. Maar zoals al gezegd speelt niet alleen veiligheid mee, maar willen we onze medewerkers ook een aangename werkomgeving aanbieden met oog voor comfort en gezondheid. Dit impliceert dus ook lichtinval. In het eerste gebouw gaf Totalenergies de regie uit handen aan een bouwbedrijf, maar omdat alle expertise bij ons zat, hebben we besloten om de regie van de andere nieuwbouw zelf uit te voeren.”
“Wat wel bleef, is de deelname van Fichet Security Solutions Belgium”, aldus Johan Jansen. “Fichet werd vroeg betrokken in het renovatieproject en stelde alles in het werk om oplossingen op maat te ontwikkelen die zowel voldeden aan onze strenge veiligheidseisen als aan de bouwtechnische en brand specifieke eisen die worden opgelegd door de overheid. Fichet is door een origineel concept met verankering van de stalen kaders in beton hier bijzonder goed in geslaagd.”
Fichet Security Solutions Belgium focust op vijf product oplossingen: elektronische beveiliging, beveiligingsdeuren en -wanden, brandkasten en kluizen, geldbeheer (cash management) en toegangscontrole. Daarnaast biedt het ook een 24/7 service op maat voor al deze product oplossingen. Hierdoor staan we dicht bij de klant en kunnen we sterk inzetten op de opvolging van projecten. Een bijzonder sterke troef van de Fichet Group vormen de twee productievestigingen in Frankrijk, een ongelooflijke meerwaarde om de klanten een oplossing op maat aan te bieden, meestal in combinatie met de producten van externe leveranciers en fabrikanten.
Maatgericht
Als expert in de ontwikkeling en productie van explosie- en brandwerende raam- en deurgehelen en de vele installaties binnen dit domein die Fichet de afgelopen jaren heeft mogen uitbouwen bij meerdere klanten, lag het voor de hand dat ook voor het nieuwe project van Totalenergies in de Antwerpse haven een op de specifieke behoeften afgestemde oplossing werd uitgewerkt. “Om de nieuwe noden en mogelijkheden goed te kunnen analyseren en op elkaar af te stemmen, zijn meerdere overlegrondes georganiseerd tussen de experten van Totalenergies en Fichet”, vertelt Dirk Daluwein, Technical Bid Engineer bij Fichet Security Solutions Belgium. “Het resultaat is een zeer specifieke en maatgerichte oplossing. Gezien de grote overdruk – tot 750 mbar – waaraan heel wat raam- en deurgehelen bij een eventuele explosie blootstaan, is na gezamenlijk overleg geopteerd voor een verankering door middel van stalen kaders in de beton waarop op hun beurt de aluminium kaders voor de vaste ramen en deurgehelen zijn gemonteerd.”
Deze specifieke montagemethode staat garant voor de veiligheid van het personeel in de gebouwen bij een eventuele explosie. In de gevels waar de overdruk het grootst is, is geopteerd om de vaste ramen op te splitsen om op die manier de veiligheid bij een eventuele explosie ten allen tijde te verzekeren. Dirk Daluwein: “De beslissing hiertoe werd met Totalenergies overlegd en door hen goedgekeurd op basis van specifieke berekeningen die door de Fichet R&D afdeling werden voorgelegd. Ook het bepalen van de speciale beglazing gebeurde op basis van de nodige berekeningen waarna deze werden voorgelegd en goedgekeurd door de klant. Het resultaat is een stevig verankerd, esthetisch afgewerkt geheel van schrijnwerk elementen die elk ruimschoots voldoen aan de gestelde veiligheidseisen veiligheid én tegelijk ook een maximale lichtinval en bedrijfszekerheid garanderen.”
“We zijn bijzonder tevreden over de samenwerking met Fichet”, besluit Johan Jansen. “Het bedrijf heeft volop zijn schouders gezet onder de ontwikkeling van een oplossing die aan de vele eisen voldeed.”
Intussen is men op Totalenergies Raffinaderij Antwerpen ver gevorderd met de studie en de voorbereiding van de laatste drie explosie beveiligde operator- en onderhoudsgebouwen, waarvan het laatste begin 2023 operationeel zal zijn.